Waarom geeft iemand geen complimenten

Er zijn nogal wat redenen waarom iemand geen complimenten geeft. Soms zit het diep, soms is het gewoon onhandigheid. Maar als iemand consequent nalaat om waardering te tonen, is dat bijna nooit pure onverschilligheid. Vaak is het een mix van dingen – een laag zelfbeeld, angst voor jaloezie, of simpelweg geen gewoonte om positieve feedback te geven. In dit artikel kijk ik naar de meest voorkomende oorzaken en geef ik wat praktische tips om dit patroon te doorbreken.

Wat zijn de psychologische oorzaken van het niet geven van complimenten?

Psychologische barrières zijn vaak de boosdoener. Mensen met een laag zelfbeeld denken soms: "Als ik zeg dat ze goed werk levert, verwacht ze misschien dat ik het ook kan." Dat klinkt raar, maar het gebeurt. Jaloezie speelt ook mee – andermans succes erkennen voelt voor sommigen als toegeven dat ze zelf tekortschieten. En perfectionisten? Die zijn bang dat hun compliment niet goed genoeg is, of niet op het juiste moment komt. Dus zeggen ze maar niks.

Waarom is het geven van complimenten voor sommige mensen zo moeilijk?

Voor veel mensen voelt het gewoon ongemakkelijk. Misschien hebben ze het nooit geleerd – in gezinnen waar weinig werd geprezen, leer je niet hoe je waardering uit. Cultuur speelt ook een rol; in sommige kringen wordt bescheidenheid zo hoog gewaardeerd dat complimenten overdreven of nep overkomen. En dan is er nog de angst om de verkeerde toon te treffen. Stel dat je compliment als flirterig of neerbuigend overkomt? Dan zwijg je liever.

Speelt angst voor afwijzing een rol?

Ja, absoluut. De angst dat een compliment niet wordt geaccepteerd of verkeerd wordt opgevat, is een flinke drempel. Zeg je tegen een collega: "Je presentatie was echt helder." En dan denkt die collega: "Wat wil je ervoor terug?" of "Vind je het normaal dat ik het goed doe?" Dit soort sociale angst, vaak geworteld in vervelende ervaringen, maakt dat mensen stoppen met complimenten geven. Het is zelfbescherming – door niks te zeggen, loop je geen risico.

Hoe beïnvloedt de opvoeding het geven van complimenten?

De opvoeding is een van de grootste factoren. Kinderen die opgroeien waar prestaties als "normaal" worden gezien en zelden worden benoemd, leren dat complimenten niet nodig zijn. Andersom, kinderen die te veel worden geprezen, vinden complimenten later misschien manipulatief of onoprecht. Een evenwichtige opvoeding, waarin zowel geven als ontvangen wordt voorgedaan, is ideaal. Tabel 1 laat zien hoe verschillende opvoedingsstijlen uitpakken.

Checklist: Herken jij deze signalen bij iemand die geen complimenten geeft?

• Vermijdt oogcontact na een prestatie van een ander
• Reageert met iets neutraals als "Oké" of "Gaat wel"
• Verandert snel van onderwerp na een succesverhaal
• Geeft vaak kritiek of maakt prestaties kleiner
• Lijkt ongemakkelijk of gespannen in situaties waar complimenten normaal zijn
• Heeft moeite zelf complimenten te ontvangen (slaat ze af of bagatelliseert)

Wat kun je doen als je zelf moeite hebt met het geven van complimenten?

Het begint met bewustwording. Een goede truc is een "complimentlogboek" – noteer elke dag één oprecht compliment dat je hebt gegeven of had willen geven. Begin klein en veilig, zoals "Mooie kleur trui" of "Fijn dat je de deur openhield." Na een tijdje wordt het gewoonte. Een andere techniek is de "sandwichmethode": begin positief, geef eventueel een klein verbeterpunt, en eindig met een compliment. Zo wordt feedback geven minder zwaar.

Hoe reageer je als iemand jou geen complimenten geeft?

Probeer het niet persoonlijk te nemen. Het gedrag gaat vaak over de ander, niet over jou. Je kunt voorzichtig vragen: "Ik merk dat je niet vaak complimenten geeft. Is daar een reden voor?" Dat opent een gesprek zonder beschuldigingen. Soms helpt het om zelf vaker complimenten te geven – dan voelt de ander zich veiliger om hetzelfde te doen.

Veelgestelde vragen (FAQ)